Arkivi per etiketen ‘shqip’
Leksion për gjuhën
Kujdes!
Attenzione!
Ky leksion është përgatitur nga dëshira e mirë e autorit për të ndihmuar italishtfolësit për të mësuar gjuhën shqipe , por mund të përmbajë gabime.
Jeni të lutur që të më korigjoni ose të sygjeroni ndonjë gjë të cilën mund ta kem gabim ose mund ta kem harruar.
Questa lezione è stata preparata per aiutare coloro che parlano l’italiano e vogliono imparare la lingua albanese, ma può contenere errori e innesatezze.
Siete pregati di correggermi e/o suggerirmi se per caso ho fato qualche errore e/o dimenticato qualcosa.
Trajta e shquar- determinatvo
| Numri njëjës Singolare |
Numri shumës Plurale |
| burri - l’ uomo |
burra - i uomini |
| shteti - lo stato |
shtete - i stati |
| makina - la macchina |
makina - le macchine |
| shkolla -la scuola |
shkolla - le scuole |
| infermierja - l’ infermiera |
infermiere - le infermiere |
| Numri njëjës - Singolare |
Numri shumës - Plurale |
|
| Emrore, kush? cili? cila?
Nominativo, chi? che cosa? |
(M) libri - il libro
(F) vajza - la ragazza |
librat - i libri
vajzat - le ragazze |
| Gjinore, i,e kujt? i cilit?
Genitivo, di chi? di che cosa |
i/e librit - (di+il) del libro
i/e vajzës - (di+la)della ragazza |
i/e librave -(di+i) dei libri
i/e vajzave- (di+le) delle ragazze |
| Dhanore, kujt/cilit (i dhe/i bëre)?
Dativo,a chi/a che cosa (hai dato/fato)? |
librit - al libro
vajzës - alla ragazza |
librave - ai libri
vajzave - alle ragazze |
| Kallzore, kë? cilin? cilën?
A?! quale? su che cosa hai agito? |
librin - al/il/ libro
vajzën - la/alla ragazza |
librat - i libri
vajzat - le ragazze |
| Rrjedhore, prej kujt? prej cilit?
B?! da chi? da che cosa? |
prej librit - dal’ libro
prej vajzës - dalla ragazza |
prej librave - (da+i)dai libri
prej vajzave -(da+le)dalle ragazze |
Trajta e pashquar- indeterminatvo
| Numri njëjës Singolare |
Numri shumës Plurale |
| një burrë - un uomo |
disa burra - alcuni uomini |
| një shtet - uno stato |
disa shtete - alcuni stati |
| një makinë - una macchina |
disa makina - alcune macchine |
| një shkollë -una scuola |
disa shkolla - alcune scuole |
| një infermiere - un’ infermiera |
disa infermiere - alcune infermiere |
| Numri njëjës - Singolare |
Numri shumës - Plurale |
|
| Emrore, kush? cili? cila?
Nominativo, chi? che cosa? |
(M) një libër - un libro
(F) një vajzë - una ragazza |
disa libra - alcuni/certi libri
disa vajza - alcune/certe ragazze |
| Gjinore, i,e kujt? i cilit?
Genitivo, di chi? di che cosa |
i një libri - di un libro
e një vajze - di una ragazza |
të librave -di alcuni/certi libri
të vajzave- di alcune ragazze |
| Dhanore, kujt/cilit (i dhe/i bëre)?
Dativo,a chi/a che cosa (hai dato/fato)? |
një libri - a un libro
një vajze - a una ragazza |
librave - alcuni libri
vajzave - ragazze |
| Kallzore, kë? cilin? cilën?
A?! quale? su che cosa hai agito? |
një libër - un libro
një vajzë - una ragazza |
libra - libri
vajza- ragazze |
| Rrjedhore, prej kujt? prej cilit?
B?! da chi? da che cosa? |
prej një libri - da un libro
prej një vajze - da una ragazza |
prej librave - da alcuni lbri
prej vajzave - da alcune ragazze |
Si mund të shkruash me “ë” dhe me “ç”
Në një nga shkrimet e fundit tek Peisazhe të fjalës, blog që vërtet e ndjek me kënaqësinë dhe kureshtjen e atij që është i sigurtë që do të gjejë atj diçka serioze dhe asnjëherë banale, P.Zhgaba nënvizonte përpjekjet e argjentinasve për të futur gërmat e alfabetit të tyre (në këtë rast: futjen e gërmës së tyre ñ në internet) si dhe mëndjelehtësinë e përdorimit të tastierës nga ne, në të shkruajturit e gjuhës shqipe pa ë dhe ç.
Duke patur parasysh se ç’kam hequr deri sa të gjeja mënyrën për të shkruajtur me ë dhe ç, besoj se për shumë nga ata që do të dëshironin (ata që s’duan janë të shamë
, se tani nuk mund të thonë se nuk e dija
), mund të provojnë zgjidhjet e ofruara dhe tek Peshku pa ujë nga e panjohura
për Windows-in në anglisht:
Kliko “Start”
Hap “Control Panel”
Hap “Regional and language options”
Kliko tek tab-i “Languages”
Kliko tek butoni “Details” (kliko tek Dettagli)
Shtyp butonin “Add” dhe nga lista që del zgjidh “Albanian” (input language)
(tani “Albanian” është shtuar në “Installed Services”
Shtyp butonin “Language Bar” që të zgjedhësh mundësinë e kalimit mes dy gjuhëve përmes një butoni në taskbar.
Shtypni butonat OK derisa të mbyllen të gjitha dritaret.
Tani do të keni në taskbar nje etiketë me dy gërma (EN për Anglisht) dhe kur të klikoni aty (me butonin e majtë), do të keni mundësinë të zgjidhni SQ (për Albanian). Pra kalimi nga njëra gjuhë në tjetrën është i lehtë.
Problemi i vetëm është që nëse e keni memorizuar në kokë tastierën QUERTY sipas anglishtes, kalimi në gjuhën shqipe, i shkakton asaj disa ndryshime (ndryshimet janë në simbolet dhe në gërmën y). Shikojini si duken tani katër rreshtat e tastierës (dhe krahasojeni me tastierën e kompjuterit):
Për tastierat italiane(windows):
1- tek: Start
2- kliko tek: Pannello di controllo, dhe atje…
3- kliko tek: Data, ora, lingua e opzioni internazionali
4- kliko tek: opzioni internazionali e della lingua
5- kliko tek skeda e dytë: Lingue
7- Kliko për të parë listën, seleksiono “Albanese”, pastaj vazhdo të klikosh OK deri sa të shkosh tek dritarja e figurës 6.
Kur arrini tek dritarja e pikës 6, si në figurë , tek “preferenze” mund (dhe duhet ta bëni për mendimin tim) të klikoni tek “Barra della lingua…” , të seleksononi opzionet që dëshironi (atje janë ato të mijat) dhe të vazhdoni të shtypni OK .
Ja se si paraqitet më në fund e gjithë “historia”
Kur kalohet nga përdorimi i tastjerës në gjuhën italjanë në përdorimin e gjuhës Shqipe, ndryshojnë disa taste, që me përdorimin e vazhdueshëm është mjaft lehtë që të memorizohet funksioni i tyre.
Më poshtë, lista e ndryshimeve (të nënvizuar me vijën blu)
Për përdoruesit e Linux-it, tek peshkupaujë, Dori spiegonte se ç’duhej bërë:
1. Krijo një skedë me emrin ~/.Xmodmap
2. Vendos këto rreshta në skedë:
keysym Alt_R = ediaeresis Ediaeresis
keysym Control_R = ccedilla Ccedilla
3. Rifillo X-in.


Ky artikull ka
6 komente